گرمازدگی (آفتاب‌زدگی)
Heat stroke
گرمازدگی یک حالت عاجل خطرناک برای زندگی است که در آن بدن بیش از حد گرم شده و دیگر نمی‌تواند خود را سرد کند. این حالت در هوای بسیار گرم پیدا می‌شود، به خصوص در کسانی که بیرون کار می‌کنند، اشخاص مسن، اطفال خوردسال و اشخاصی که مریضی مزمن دارند. بدون سرد کردن سریع و مراقبت طبی، گرمازدگی می‌تواند به مغز و دیگر اعضا آسیب برساند و کشنده باشد.
علایم
- حرارت بسیار بلند بدن
- پوست گرم و سرخ که ممکن خشک یا عرق‌دار باشد
- گیجی، رفتار عجیب یا گپ زدن نامفهوم
- سردردی شدید و سرچرخی
- تپش سریع قلب و تنفس سریع
- دلبدی و استفراغ
- حمله (تشنج) یا بیهوشی
علت‌ها
- ماندن طولانی در آفتاب سوزان یا جای بسیار گرم
- کار سخت بدنی یا ورزش در گرما
- نوشیدن آب ناکافی
- پوشیدن لباس ضخیم در هوای گرم
- گذاشتن اطفال در موتر یا اتاق بسته
- سن بالا، مریضی یا بعضی دواها که بر عرق کردن اثر دارند
جلوگیری
- در هوای گرم به طور منظم آب بنوشید، حتی اگر تشنه نیستید
- از کار سخت در وسط روز خودداری کنید؛ در سایه استراحت کنید
- لباس سبک و گشاد بپوشید و سر را بپوشانید
- هرگز اطفال را در موتر بسته نگذارید
- در زمان گرمی شدید از همسایه‌ها و خویشاوندان مسن احوال بگیرید
تداوی
- این یک حالت عاجل است: کمک بخواهید و شخص را به شفاخانه ببرید
- شخص را به جای سرد و سایه ببرید
- لباس‌های اضافی را بکشید
- بدن را به سرعت سرد کنید: آب سرد روی پوست بریزید و باد بزنید، یا تکه‌های تر روی گردن، زیر بغل و کشاله ران بگذارید
- اگر بیدار است و می‌تواند قورت بدهد، جرعه‌های کوچک آب سرد بدهید
- برای گرمازدگی پاراسیتامول یا اسپرین ندهید و اگر شخص گیج یا بیهوش است، چیزی از راه دهن ندهید
پرسش‌های معمول
فرق میان خستگی گرمایی و گرمازدگی چیست؟
خستگی گرمایی باعث عرق زیاد، ضعف، سرچرخی و تشنگی می‌شود و با استراحت، سایه و آب بهتر می‌شود. گرمازدگی جدی‌تر است: شخص گیج می‌شود یا بیهوش می‌شود. گرمازدگی به مراقبت عاجل ضرورت دارد.
آیا هنگام کار در گرما تنها آب کافی است؟
برای بیشتر اشخاص، آب منظم کافی است. اگر برای ساعت‌ها زیاد عرق می‌کنید، غذای نمکین هم بخورید یا او‌آر‌اس بنوشید تا نمک‌های از دست رفته جبران شود.