تالاسیمیا
Thalassaemia
تالاسیمیا یک مریضی ارثی خون است که در آن بدن هیموگلوبین کم یا غیر عادی می سازد و سبب کم خونی می شود. اشخاصی که یک جین تغییر یافته دارند (تالاسیمیای مینور یا حامل) معمولا صحتمند هستند و کم خونی خفیف دارند. طفلی که این جین را از هر دو والدین بگیرد ممکن تالاسیمیای میجر داشته باشد که یک مریضی جدی است و تمام عمر ضرورت به انتقال منظم خون دارد. در افغانستان و منطقه شایع است و معاینه پیش از ازدواج می تواند از آن جلوگیری کند.
علایم
- حاملین (مینور): معمولا علایم ندارند یا خستگی خفیف و رنگ پریدگی دارند
- میجر: رنگ پریدگی و ضعف شدید که در ۱ تا ۲ سال اول زندگی شروع می شود
- میجر: کم خوردن، رشد آهسته و عفونت های بار بار
- میجر: زردی چشم ها، ادرار تیره و پندیدگی شکم به خاطر بزرگ شدن طحال یا جگر
- میجر: تغییرات در استخوان های روی و سر اگر تداوی نشود
علت‌ها
- تغییرات ارثی در جین هایی که هیموگلوبین را می سازند
- اگر هر دو والدین حامل باشند، هر طفل ۱ در ۴ احتمال تالاسیمیای میجر دارد
- ازدواج بین اقارب مانند کاکازاده ها احتمال اینکه هر دو والدین حامل یک جین باشند را بیشتر می کند
- از عفونت، غذا یا کاری که مادر در حاملگی کرده پیدا نمی شود
جلوگیری
- معاینه خون (CBC و معاینه هیموگلوبین) پیش از ازدواج، به خصوص بین اقارب
- مشوره ارثی برای زوج هایی که هر دو حامل هستند
- معاینه در اوایل حاملگی برای زوج های حامل در جایی که موجود باشد
- اعضای خانواده شخص مبتلا به تالاسیمیا باید معاینه شوند
تداوی
- حاملین معمولا ضرورت به تداوی ندارند
- حاملین نباید تابلیت آهن بخورند مگر اینکه معاینه خون کمبود آهن را نشان دهد
- تالاسیمیای میجر: انتقال منظم خون، معمولا هر ۲ تا ۵ هفته، در مرکز تخصصی
- دوا برای دور کردن آهن اضافی از بدن که داکتر متخصص توصیه می کند
- فولیک اسید، واکسین ها و تداوی عفونت ها
- پیوند مغز استخوان می تواند بعضی اطفال را در مراکز تخصصی تداوی کامل کند
پرسش‌های معمول
آیا دو حامل تالاسیمیا می توانند با هم ازدواج کنند؟
می توانند، اما در هر حاملگی ۱ در ۴ احتمال طفل مبتلا به تالاسیمیای میجر وجود دارد. زوج ها باید پیش از ازدواج یا حاملگی مشوره ارثی بگیرند تا راه های موجود را بدانند.
من تالاسیمیای مینور دارم. آیا برای کم خونی آهن بخورم؟
فقط اگر معاینه خون نشان دهد که کمبود آهن هم دارید. خوردن آهن بدون ضرورت می تواند سبب جمع شدن مضر آهن در بدن شود.