سرطان سینه
Breast cancer
سرطان سینه شایعترین سرطان در زنان در افغانستان و جهان است. معمولاً به شکل یک غده بیدرد در سینه شروع میشود و بعد از ۴۰ سالگی بیشتر است، اگرچه زنان جوانتر هم ممکن است مبتلا شوند. اگر زود تشخیص شود اکثراً قابل علاج است، اما در افغانستان بسیاری از زنان دیر مراجعه میکنند. شناختن شکل و حالت عادی سینههای خود و زود رفتن نزد داکتر در صورت هر تغییر، جانها را نجات میدهد.
علایم
- غده یا ضخیم شدن تازه در سینه یا زیر بغل، معمولاً بیدرد
- تغییر در اندازه یا شکل سینه
- فرورفتگی پوست یا پوستی مانند پوست مالته
- نوک سینه که به داخل برگشته باشد یا دانههای اطراف نوک سینه
- خارج شدن خون یا مایع از نوک سینه بدون شیر دادن
- زخمی روی سینه که جور نمیشود
علتها
- علت دقیق معلوم نیست؛ خطر با بالا رفتن سن بیشتر میشود
- سرطان سینه یا تخمدان در اقارب نزدیک
- اولاد نداشتن یا داشتن اولین طفل در سن بالا
- شیر ندادن به طفل
- وزن زیاد بعد از یائسگی و کمبود ورزش
- استفاده طولانی از تداوی هورمونی بعد از یائسگی
جلوگیری
- ماهانه یک بار سینههای خود را معاینه کنید و بدانید که برای شما چه عادی است
- معاینه سینه توسط کارمند صحی و در صورت امکان ماموگرافی بعد از ۴۰ سالگی
- اگر میتوانید به اطفال خود شیر بدهید
- وزن صحی را حفظ کنید و فعال باشید
- از سگرت و الکول دوری کنید
تداوی
- معاینات: معاینه سینه، التراساوند یا ماموگرافی، و بیوپسی (گرفتن نمونه کوچک نسج)
- عملیات برای برداشتن غده یا سینه
- کیموتراپی، رادیوتراپی و تابلیتهای هورمونی، نظر به نوع و مرحله
- تداوی توسط متخصصین در مرکز سرطان پلان میشود
- حمایت برای درد، روحیه و فامیل
- به جای تداوی داکتری به تداویهای گیاهی یا محلی اتکا نکنید — تأخیر باعث پخش شدن سرطان میشود
پرسشهای معمول
آیا هر غده سینه سرطان است؟
نه. بیشتر غدههای سینه، بهخصوص در زنان جوان، سرطان نیستند — بسیاری کیست یا غدههای بیخطر به نام فیبروادینوم اند. اما هر غده تازه باید توسط داکتر معاینه شود تا مطمئن شوید.
آیا سرطان سینه قابل علاج است؟
بلی، اکثراً. اگر زود تشخیص شود، وقتی هنوز کوچک و فقط در سینه است، بیشتر زنان با تداوی شفا مییابند. هر قدر دیرتر تشخیص شود، تداوی آن مشکلتر است.