قبضیت
Constipation
قبضیت یعنی رفع حاجت کمتر از معمول — کمتر از ۳ بار در هفته — یا داشتن مدفوع سخت و خشک که به سختی خارج میشود. این حالت در همه سنین بسیار شایع است، بهویژه در دوران حاملگی، در کهنسالان و در کسانی که آب کم مینوشند یا فایبر کم میخورند. معمولاً با تغییر در غذا و فعالیت بهتر میشود.
علایم
- کمتر از ۳ بار رفع حاجت در هفته
- مدفوع سخت، خشک یا گلولهمانند
- زور زدن یا درد هنگام رفع حاجت
- احساس اینکه روده کاملاً خالی نشده است
- درد شکم و نفخ
علتها
- فایبر ناکافی از سبزیجات، میوه و غلهجات کامل
- آب کم نوشیدن
- فعالیت بدنی کم
- بیتوجهی به احساس رفع حاجت
- حاملگی
- بعضی دواها مانند تابلیت آهن، کودئین و ترامادول، یا کمکاری تیروئید
جلوگیری
- سبزیجات، میوه، لوبیا، دال و نان سبوسدار بیشتر بخورید
- زردآلوی خشک، کشمش و انجیر کمک میکنند
- در طول روز آب پاک زیاد بنوشید
- هر روز قدم بزنید یا فعال باشید
- به احساس رفع حاجت بیتوجهی نکنید و کوشش کنید بعد از غذا در وقت منظم به تشناب بروید
تداوی
- فایبر و مایعات بیشتر قدم اول است
- ملین حجیمکننده یا ملایم مانند اسپغول یا لاکتولوز برای مدت کوتاه
- برای اطفال: مایعات و میوه بیشتر، و پیش از دادن هر نوع ملین با داکتر مشوره کنید
- اگر دوایی که میخورید ممکن است علت باشد، با داکتر خود صحبت کنید
- ملینهای قوی را بدون مشوره داکتر برای مدت طولانی استفاده نکنید
پرسشهای معمول
آیا تابلیت آهن سبب قبضیت میشود؟
بلی، آهن اکثراً مدفوع را سختتر و تیرهتر میسازد. آب بیشتر بنوشید و فایبر بیشتر بخورید. آهنی را که در دوران حاملگی تجویز شده بدون مشوره داکتر قطع نکنید.
آیا استفاده روزانه از ملین مضر است؟
ملینهای فایبری معمولاً برای استفاده طولانی بیخطر هستند. ملینهای محرک اگر برای مدت طولانی هر روز استفاده شوند روده را تنبل میسازند، بنابراین آنها را تنها برای مدت کوتاه استفاده کنید مگر اینکه داکتر طور دیگری بگوید.