مریضی مزمن شش (COPD)
COPD (chronic lung disease)
COPD (مریضی انسدادی مزمن شش) یک مریضی دوامدار شش است که در آن مجراهای هوایی تنگ و شش‌ها آسیب‌دیده می‌شوند و نفس‌کشیدن به تدریج مشکل‌تر می‌شود. این مریضی بیشتر در اشخاص بالاتر از ۴۰ سال دیده می‌شود که سگرت کشیده‌اند یا سال‌ها دود آتش پخت‌وپز و بخاری را تنفس کرده‌اند. علاج قطعی ندارد، اما تداوی و دوری از دود پیشرفت آن را آهسته و نفس‌کشیدن را آسان‌تر می‌سازد.
علایم
- نفس‌تنگی، اول هنگام فعالیت و بعداً حتی در حالت استراحت
- سرفه‌ای که خوب نمی‌شود
- بلغم در بیشتر روزها
- خس‌خس و احساس فشار در سینه
- عفونت‌های مکرر سینه، به‌ویژه در زمستان
- خستگی و کم شدن وزن در مراحل پیشرفته
علت‌ها
- کشیدن سگرت یا چلم
- دود سوختاندن چوب، تپی یا زغال داخل خانه برای پخت‌وپز و گرمی
- گرد و خاک، دود و مواد کیمیاوی در محل کار
- عفونت‌های مکرر شش یا توبرکلوز در گذشته
- آلودگی هوا در شهرها
جلوگیری
- سگرت نکشید؛ اگر سگرت می‌کشید، ترک آن در هر عمری مفید است
- در بیرون پخت‌وپز کنید یا از بخاری/اجاق با دودکش استفاده کنید و اتاق‌ها را هوا بدهید
- در کارهای پرگرد و خاک ماسک بپوشید
- در صورت موجودیت، واکسین انفلونزا و سینه‌بغل بگیرید
- عفونت‌های سینه را به‌وقت تداوی کنید
تداوی
- ترک سگرت و دوری از دود — مهم‌ترین قدم
- دواهای پفی که مجراهای هوایی را باز می‌کنند و داکتر تجویز می‌کند
- تمرین‌های تنفسی و تا حد امکان فعال ماندن
- اکسیجن در خانه برای مریضان شدید
- انتی‌بیوتیک یا تابلیت استروید برای بدتر شدن ناگهانی، تنها طبق نسخه داکتر
- بدون مشوره داکتر انتی‌بیوتیک یا دواهای نسخه‌ای را شروع نکنید
پرسش‌های معمول
اگر COPD دارم، آیا برای ترک سگرت دیر شده است؟
نخیر. ترک سگرت در هر مرحله آسیب شش‌ها را آهسته‌تر و حملات را کمتر می‌سازد. برای ترک سگرت از داکتر خود کمک بخواهید.
آیا دود صندلی یا آتش پخت‌وپز می‌تواند باعث مریضی شش شود؟
بلی. تنفس دود آتش چوب، تپی یا زغال در داخل خانه برای سال‌های زیاد می‌تواند مانند سگرت به شش‌ها آسیب برساند. هوای کافی و دودکش این خطر را کم می‌سازد.