اختلال استرس پس از حادثه (PTSD)
Post-traumatic stress disorder (PTSD)
PTSD ممکن بعد از این پیدا شود که شخص یک حادثه وحشتناک مانند انفجار، جنگ، خشونت، حادثه جدی یا مرگ ناگهانی عزیزی را تجربه کند یا ببیند. شخص حادثه را بار بار در ذهن خود زنده می کند، همیشه احساس خطر می کند و از چیزهایی که حادثه را به یادش می آورد دوری می کند. این حالت بعد از دهه ها جنگ در افغانستان شایع است. PTSD واکنش طبیعی به حوادث غیر طبیعی است و قابل تداوی است.
علایم
- خاطرات ناخواسته، دوباره زنده شدن حادثه در ذهن یا خواب های ترسناک
- ناراحتی یا ترس وقتی چیزی حادثه را به یاد می آورد
- دوری از جاها، اشخاص یا صحبت هایی که به حادثه مربوط است
- زود ترسیدن و همیشه در حالت آماده باش بودن
- مشکل خواب و تمرکز
- قهر، زودرنجی یا احساس بی حسی و دوری از دیگران
- احساس گناه یا شرم
علتها
- تجربه کردن یا دیدن جنگ، انفجار یا درگیری
- خشونت جسمی یا جنسی، از جمله خشونت خانوادگی
- حوادث جدی یا آفات طبیعی مانند زلزله
- مرگ ناگهانی یا خشونت آمیز عزیزان
- حوادث تکراری، حمایت کم بعد از حادثه یا مشکلات دیگر روانی خطر را بیشتر می کند
جلوگیری
- بعد از یک حادثه ترسناک، نزدیک اشخاص مورد اعتماد خود بمانید
- هر وقت آماده بودید در باره حادثه صحبت کنید؛ خود را مجبور نکنید
- برنامه روزانه، خواب و غذا را تا حد امکان عادی نگه دارید
- از الکول و مواد مخدر دوری کنید
- اگر ناراحتی بعد از حدود یک ماه کم نشد، کمک بخواهید
تداوی
- مشوره روانی متمرکز بر حادثه نزد روانشناس آموزش دیده
- آموختن راه های کنار آمدن با فشار، خواب و خاطرات سخت
- حمایت خانواده و جامعه
- دوا که داکتر هنگام علایم شدید یا همراهی افسردگی توصیه می کند
- بدون داکتر تابلیت خواب آور، آرامبخش یا دیگر دواهای نسخه ای استفاده نکنید
پرسشهای معمول
آیا ترسیدن و پریشانی بعد از انفجار یا حمله طبیعی است؟
بلی. ترس، خواب بد و خاطرات ناخوش در هفته های اول عادی است و اکثرا با گذشت وقت و حمایت بهتر می شود. اگر بیشتر از یک ماه دوام کرد یا بدتر شد، ممکن PTSD باشد و کمک موجود است.
آیا اطفال هم به PTSD مبتلا می شوند؟
بلی. اطفال ممکن با شب ادراری، چسپیدن به والدین، خواب های ترسناک، قهر یا بازی کردن حادثه آن را نشان دهند. برنامه آرام، اطمینان دادن و کمک کارمند صحی به بهبودی آنها کمک می کند.