کم‌خونی چیست
کم‌خونی یعنی خون به اندازه کافی حجرات سرخ صحتمند ندارد تا آکسیجن را به تمام بدن برساند. کم‌خونی در افغانستان بسیار شایع است، به‌خصوص در خانم‌های در سن باروری، خانم‌های حامله و اطفال خردسال. شایع‌ترین دلیل آن نرسیدن آهن کافی به بدن است، اما کرم‌ها، ملاریا، عفونت‌های پی در پی و خونریزی زیاد ماهانه نیز می‌توانند نقش داشته باشند.
علایم کم‌خونی
- خستگی و ضعف، حتی بعد از استراحت
- رنگ‌پریدگی جلد، و رنگ‌پریدگی داخل پلک پایین، کف دست‌ها و ناخن‌ها
- تنگی نفس یا تپش تند قلب با فعالیت کم
- سرچرخی و سردردی
- در اطفال: بی‌اشتهایی، رشد آهسته و مشکل در تمرکز
در دوران حاملگی، کم‌خونی خطر تولد طفل کوچک یا پیش از وقت و خونریزی خطرناک در وقت ولادت را بیشتر می‌سازد.
غذاهای سرشار از آهن که در محل پیدا می‌شوند
- گوشت، جگر، مرغ و ماهی: بدن آهن این غذاها را به آسانی جذب می‌کند. جگر به‌خصوص سرشار از آهن است.
- تخم مرغ
- دال، ماش، لوبیا و نخود
- سبزی‌های برگ سبز تیره مانند پالک
- میوه‌های خشک مانند زردآلوی خشک، توت خشک و کشمش
- نان آرد سبوس‌دار
به بدن خود در جذب آهن کمک کنید
- غذاهای سرشار از آهن را همراه با غذاهای سرشار از ویتامین C بخورید، مانند مالته، بادنجان رومی، مرچ شیرین، یا کمی آب لیمو بالای دال یا سلاد.
- چای را میان وعده‌های غذا بنوشید نه همراه با غذا، بهتر است یک ساعت پیش یا بعد از غذا، چون چای جذب آهن را کم می‌کند.
- به خانم‌های حامله معمولاً تابلیت آهن و فولیک اسید داده می‌شود؛ آن را طبق مشوره کارمند صحی بخورید.
- اطفال ممکن است طبق مشوره کارمند صحی به دوای ضد کرم نیاز داشته باشند.
- تمام تابلیت‌های آهن را از دسترس اطفال دور نگه دارید؛ خوردن زیاد آن می‌تواند طفل را مسموم کند.
چه وقت به داکتر مراجعه کنید
اگر شما یا طفل تان اکثراً احساس خستگی می‌کنید، رنگ تان پریده است یا زود نفس‌تنگ می‌شوید، به داکتر مراجعه کنید. یک معاینه ساده خون نشان می‌دهد که آیا کم‌خونی دارید و چقدر جدی است. بدون مشوره، تابلیت آهن را شروع نکنید. فوراً به نزدیک‌ترین شفاخانه بروید اگر شخصی که کم‌خونی دارد بیهوش شود، درد قفسه سینه یا تنگی نفس شدید داشته باشد، یا اگر خانم حامله خونریزی زیاد داشته باشد.
برای بررسی علایم خود، از طریق اپلیکیشن با یک داکتر مشوره کنید یا به کلینیک بروید.
